Mumbai: Dharavi Sewage Treatment Plant Reaches 76 Per Cent Completion; BMC Targets May 2027 Deadline For 418 MLD Facility

🔷मुंबई मलनिस्सारण प्रकल्पांतर्गत धारावी येथे मलजल प्रक्रिया केंद्राची (STP) उभारणी करण्यात येत आहे. अतिरिक्त महानगरपालिका आयुक्त (प्रकल्प) श्री. अभिजीत बांगर यांनी या मलजल प्रक्रिया केंद्र प्रकल्पस्थळास भेट देऊन पाहणी केली. तसेच, प्रकल्पाच्या स्थापत्य, यांत्रिकी तसेच विद्युत अभियांत्रिकी कामांचा सविस्तर आढावा घेतला. मुंबई महानगराच्‍या मध्यवर्ती भागात उभारण्यात येत असलेल्या या महत्त्वाकांक्षी मलजल प्रक्रिया केंद्र प्रकल्पाची आतापर्यंत ७६ टक्के भौतिक प्रगती साध्य झाली असून, निर्धारित नियोजनापेक्षाही अधिक वेगाने प्रकल्पाचे काम सुरू आहे. 🔷प्रकल्प स्थळ पाहणीदरम्यान अतिरिक्त महानगरपालिका आयुक्त (प्रकल्प) श्री. अभिजीत बांगर यांनी मलजल प्रक्रियेसाठी आवश्यक असलेल्या विविध प्रक्रिया टाक्या, इनलेट व आउटलेट व्यवस्था, पंप हाऊस, स्लज प्रक्रिया युनिट, अंतर्गत पाइपलाइन तसेच अन्य स्थापत्य कामांच्या प्रगतीचा आढावा घेतला. यासोबतच पंप, एरेशन ब्लोअर्स, स्क्रीनिंग व स्लज प्रक्रिया यंत्रणा, विविध यांत्रिक उपकरणे आणि पाइपिंगच्या उभारणीची पाहणी केली. विद्युत अभियांत्रिकी कामांचादेखील त्‍यांनी आढावा घेतला. 🔷मुंबई महानगरातील पर्यावरण संरक्षणाच्या दृष्टीने बृहन्मुंबई महानगरपालिकेकडून धारावी येथे ४१८ दशलक्ष लीटर प्रतिदिन क्षमतेच्या मलजल प्रक्रिया केंद्राची उभारणी केली जात आहे. मलजल प्रक्रिया केंद्राच्‍या उभारणीचे काम प्रकल्प स्थळी दिनांक ०५ जुलै २०२२ पासून सुरू झाले आहे. जागेची उपलब्‍धता कमी असल्‍याने वैशिष्‍ट्यपूर्ण रचनेच्‍या बहुमजली इमारतीत धारावी मलजल प्रक्रिया केंद्र उभारले जात आहे. 🔷बापट नाला आणि सफेद पूल येथून मिठी नदीत मिसळणारे मलजल बोगद्याद्वारे संकलित करून धारावी येथील मलजल प्रक्रिया केंद्राकडे वळविण्यात येणार आहे. यामुळे मिठी नदीत थेट मिसळणारे सुमारे १६८ दशलक्ष लिटर मलजल धारावी मलजल प्रक्रिया केंद्राकडे वळवून त्यावर शास्त्रोक्त प्रक्रिया करणे शक्य होणार आहे. परिणामी, मिठी नदीचे जलप्रदूषण रोखण्यास आणि नदीच्या पाण्याच्या गुणवत्तेत लक्षणीय सुधारणा घडवून आणण्यास मदत होणार आहे.या कामामध्‍ये सिक्‍वेन्‍सियल बॅचिंग रिअॅक्‍टर तंत्रज्ञान प्रस्तावित आहे. प्रकल्पामध्ये दररोज ४१८ दशलक्ष लीटर मलजलावर द्वितीय स्तरीय प्रक्रिया व त्यापैकी २०९ दशलक्ष लीटर मलजलावर तृतीय स्तरीय प्रक्रिया केली जाणार आहे. यासमवेतच, वर्ग 'अ' स्तरापर्यंत गाळ प्रक्रिया, प्रक्रियेअंती तयार होणाऱ्या बायोगॅसपासून वीज निर्मितीदेखील केली जाणार आहे. त्यामुळे ऊर्जेची बचत होण्यास तसेच पर्यावरणपूरक ऊर्जानिर्मितीस प्रोत्साहन मिळणार आहे. 🔷लिक्विड लाईन अंतर्गत विविध दहा घटकांची कामे सुरू असून, त्यापैकी ट्रॅश रॅकचे काम १०० टक्के पूर्ण झाले आहे. इनफ्लुएंट पंपिंग स्टेशनचे बांधकाम ७५ टक्के पूर्ण झाले असून, डिसेंबर २०२६ मध्ये यंत्रसामग्री बसविण्याचे काम सुरू होणार आहे. सिक्वेन्सिंग बॅच रिॲक्टर (SBR) युनिटचे बांधकाम ९९ टक्के पूर्ण झाले आहे. एअर ब्लोअर इमारतीचे बांधकामदेखील पूर्ण झाले आहे. या संपूर्ण कामांची पाहणी श्री. बांगर यांनी केली. 🔷दुहेरी बोगदा (Twin Tunnel) आणि रिसिविंग शाफ्ट (Receiving Shaft) बांधण्यासाठी महाराष्ट्र किनारी क्षेत्र व्यवस्थापन प्राधिकरण (MCZMA) कडून परवानगी प्राप्त झाली आहे. तथापि, राष्ट्रीय समुद्र विज्ञान संस्थेने (NIO) शिफारस केल्यानुसार प्रक्रिया केलेल्या मलजलाची विल्हेवाट करायची आहे. दुहेरी बोगद्याचे लॉन्चिंग शाफ्टचे काम नोव्हेंबर २०२६ अखेरपर्यंत पूर्ण करावे. संरक्षक भिंतीलगतच्‍या बाधित बांधकामांचे विभाग कार्यालयाच्या (Ward Office) माध्‍यमातून पुनर्वसन करावे. संरक्षक भिंत (Boundary Wall), अंतर्गत रस्त्यांची कामे (Road Works) पूर्ण करावीत, असे निर्देश श्री बांगर यांनी दिले. 🔷द्वितीय स्तरीय प्रक्रियेच्‍या लिक्विड लाईनचे काम फेब्रुवारी २०२७ पर्यंत पूर्ण करावे. सद्यस्थितीत प्रकल्‍पस्‍थळी दररोज ६८८ मनुष्‍यबळ कार्यरत आहे. कामाच्या ठिकाणी गुणवत्ता, सुरक्षितता आणि कार्यक्षमता यांना सर्वोच्च प्राधान्य द्यावे. जुलै २०२७ पर्यंत प्रकल्प कार्यान्वित करण्याचे उद्दिष्ट असले तरी, मे २०२७ पर्यंत मलजल प्रकल्‍पाचे काम पूर्ण करावे असे निर्देश अतिरिक्त महानगरपालिका आयुक्त (प्रकल्प) श्री. अभिजीत बांगर यांनी दिले. 🔷उपायुक्‍त (अभियांत्रिकी) श्री. शशांक भोरे, सहायक आयुक्‍त (जी दक्षिण विभाग) प्रमुख अभियंता (मुंबई मलनि:सारण प्रकल्प) श्री. राजेंद्र परब तसेच संबंधित अभियंते, सल्‍लागार उपस्थित होते. #mybmcupdates @CMOMaharashtra @mieknathshinde @SunetraA_Pawar @ShelarAshish @MPLodha @TawdeRitu @misanjayghadi

— माझी Mumbai, आपली BMC (@mybmc) November 6, 2026